Sudoku – puzzel van 5 november 2026

Sudoku is een van de bekendste logicapuzzels ter wereld. Vul het raster van 9×9 met de cijfers 1 tot en met 9, zo dat geen cijfer twee keer voorkomt in een rij, een kolom of een blok van 3×3.

Elke puzzel van de dag heeft precies één oplossing en is met pure logica op te lossen, zonder te gokken.

Zo speel je

1. Selecteer een leeg vakje en daarna een cijfer in de cijferbalk.
2. Elke rij, elke kolom en elk blok van 3×3 moet elk cijfer van 1 tot en met 9 precies één keer bevatten.
3. Gebruik de modus Notities om kandidaten met potlood te noteren.
4. De puzzel is klaar als elk vakje goed is ingevuld.

Tips

• Zoek naar rijen, kolommen of blokken waarin nog maar één of twee cijfers ontbreken.
• Kijk waar een bepaald cijfer binnen een blok nog kan staan: vaak blijft er maar één vakje over.
• Met notities zie je makkelijker de paren die andere kandidaten uitsluiten.

Strategie

• Denk in cijfers in plaats van vakjes. Neem om de beurt elk cijfer van 1 tot en met 9 en loop er alle negen blokken mee langs. Deze scan alleen al lost de eerste helft van de meeste puzzels van de dag op.
• Is een cijfer binnen een blok beperkt tot één rij of kolom, dan kan het in die rij of kolom in de andere blokken niet meer voorkomen. Deze uitsluiting is vaak precies wat het vakje ontgrendelt waarop je vastzat.
• Haal de notities tevoorschijn als het scannen geen nieuwe cijfers meer oplevert. Vul de kandidaten voor een heel blok of een hele rij in en zoek twee vakjes met dezelfde twee kandidaten: die twee cijfers liggen daar vast en mogen uit alle andere vakjes van die eenheid worden geschrapt.
• Snelheid komt voort uit nauwkeurigheid. Elk fout cijfer telt als fout en staat in het resultaat dat je deelt, dus als je het niet zeker weet, noteer het dan als notitie in plaats van te gokken.

Een uitgewerkt voorbeeld

Een verzonnen situatie. Het blok linksboven heeft vier lege vakjes en mist nog een 7. In rij 2 staat verderop al een 7, en in rij 3 ook, dus binnen het blok moet de 7 in rij 1. Van de twee lege vakjes in rij 1 heeft er één al een 7 lager in zijn kolom, en zo blijft er precies één vakje over. Dat is een verborgen single: het vakje zelf zou verschillende cijfers kunnen bevatten, maar de 7 kan nergens anders heen.

Controleer nu de rij en de kolom van dat vakje. Heeft een rij na het invullen van de 7 nog maar één gat, vul dat dan meteen met het ontbrekende cijfer. Het spel haalt de 7 ook weg uit de notities in dezelfde rij, kolom en blok, zodat je kandidaten actueel blijven en de volgende zekere zet vaak recht voor je ligt.

Geschiedenis van het spel

De moderne sudoku begon als Number Place, een puzzel bedacht door de Amerikaan Howard Garns en voor het eerst gepubliceerd door Dell Magazines in 1979. Het idee om rijen en kolommen zonder herhaling te vullen is nog ouder: wiskundigen noemen zulke rasters Latijnse vierkanten, en Leonhard Euler bestudeerde ze al in de achttiende eeuw.

De puzzel vond zijn echte thuis in Japan, waar uitgever Nikoli hem in 1984 introduceerde en hem de naam sudoku gaf, een afkorting van een langere Japanse uitdrukking. De wereldwijde hype kwam in 2004–2005, toen Britse kranten hem gingen publiceren en de rest van de wereld snel volgde, waardoor hij de bekendste cijferpuzzel van allemaal werd.

Veelgestelde vragen

Moet ik goed zijn in rekenen?

Nee. De cijfers zijn alleen symbolen: sudoku is een pure logicapuzzel.

Is de moeilijkheid elke dag hetzelfde?

De puzzels van de dag zijn gemiddeld moeilijk, maar de plaats van de startcijfers maakt elke dag op zijn eigen manier lastig. Elke puzzel heeft één oplossing en is alleen met logica op te lossen.

Is er hulp als ik vastzit?

Ja. Selecteer een leeg vakje en de knop Hint vult het juiste cijfer in. Ongedaan maken (of Ctrl+Z) draait je laatste zetten terug.

Kan ik met het toetsenbord spelen?

Ja. Met de pijltjestoetsen ga je van vakje naar vakje, met de toetsen 1 tot en met 9 vul je een cijfer in, Backspace of Delete wist het, en P of N zet de modus Notities aan en uit.