Galgje online – dagelijks woordspel

Galgje is de dagelijkse versie van het klassieke spel waarin je letters raadt. Elke dag is er een nieuw verborgen woord, met een categorie als hint.

Het is een kort en snel spel voor bij de ochtendkoffie, dat je woordenschat traint en je gevoel voor de meest voorkomende letters.

Zo speel je

1. Kies een letter op het toetsenbord. Zit hij in het woord, dan verschijnt hij op alle plekken waar hij staat.
2. Zit hij er niet in, dan verlies je een leven. Je hebt zes levens.
3. Je wint als je alle letters vindt voordat je levens op zijn.
4. Aan het eind kun je je tijd en je resterende levens delen.

Tips

• Begin met de meest voorkomende letters (E, N, A), en ga dan verder met gangbare medeklinkers als T, R, D, S, L.
• Lees altijd de categorie: die beperkt de mogelijke woorden sterk.
• Staan er al een paar letters op hun plek, denk dan aan de lettergrepen eromheen.

Strategie

• Laat de lengte van het woord bepalen hoeveel risico je neemt. In een kort woord van drie of vier letters is een zeldzame medeklinker een grote gok, omdat er heel weinig plekken zijn waar hij kan staan, terwijl een lang woord bijna altijd meerdere gangbare letters bevat.
• Maak gebruik van de patronen van de Nederlandse spelling. De Q is zeldzaam en wordt bijna altijd gevolgd door een U, de C komt vooral voor in CH en SCH, dubbele klinkers (AA, EE, OO, UU) zijn heel gewoon, en eindes als -HEID, -ING, -LIJK of -EN zijn een poging waard zodra het einde van het woord zichtbaar wordt. Denk er ook aan dat een J vaak achter een I staat.
• Bestaat de oplossing uit meerdere woorden, dan zijn spaties en koppeltekens vanaf het begin zichtbaar. Pak eerst het kortste woord aan: een woord van twee of drie letters als DE, HET of EEN los je vaak met één poging op, en het levert letters op voor de langere woorden.
• Heb je nog maar een of twee levens, stop dan even en zet alle woorden op een rij die bij zowel de categorie als het zichtbare patroon passen. Kies daarna de letter die de meeste kandidaten gemeen hebben, niet de letter die alleen bij je favoriet past.

Een uitgewerkt voorbeeld

Stel dat de categorie ‘Fruit’ is en er zes lege vakjes zijn. Je begint met de E, die twee vakjes vult, het tweede en het vijfde: _ E _ _ E _. De A is fout, dus aan de galg verschijnt het hoofd en heb je nog vijf levens. De O komt op de vierde plek: _ E _ O E _, en de N op de zesde: _ E _ O E N.

Nu doet het patroon het werk voor je. Een vrucht van zes letters die op -OEN eindigt, wijst naar MELOEN; CITROEN heeft er zeven en valt dus af. Je probeert de L: _ E L O E N, en de M maakt MELOEN af. Eén fout in totaal, en het spel toont je tijd, zodat je die met vrienden kunt vergelijken.

Geschiedenis van het spel

Niemand weet precies wie galgje heeft bedacht, maar eind negentiende eeuw werd het al gespeeld. De verzameling traditionele Britse spellen die Alice Bertha Gomme in 1894 publiceerde, beschrijft een voorloper met de naam ‘Birds, Beasts and Fishes’, waarin je de letters van de naam van een dier raadde.

Het spel werd een klassieker op school en kwam later op televisie: Wheel of Fortune, voor het eerst uitgezonden in de Verenigde Staten in 1975 en in Nederland en Vlaanderen bekend als Rad van Fortuin, draait om dezelfde logica van letter voor letter. Het dagelijkse Galgje van PlayWord geeft alle spelers elke dag hetzelfde woord, zodat je resultaten direct kunt vergelijken.

Veelgestelde vragen

Wie kiest de woorden?

De woorden van de dag worden per categorie gekozen en vóór publicatie gecontroleerd, zodat ze bekend en correct zijn. Het zijn Nederlandse woorden in de basisvorm, zonder verkleinwoorden of apostrofs.

Is er een tijdslimiet?

Nee, maar je tijd wordt bijgehouden, zodat je je met vrienden kunt vergelijken.

Hoe werkt de IJ?

IJ telt als twee letters: kies de I en de J apart. Accenten worden weggelaten, dus het toetsenbord heeft alleen de 26 letters.